PFAS w PPWR: brak wykazu CAS, relacja z przepisami FCM i butle stalowe

⏱ Aktualizacja: 2026-11-04 · źródło: rozporządzenie (UE) 2025/40 + Wytyczne KE C(2026) 3702

Producent, który pyta dostawcę o PFAS, szybko dochodzi do trzech pytań: czy będzie lista substancji z numerami CAS, jak to się ma do przepisów o materiałach do kontaktu z żywnością, i dlaczego w tym samym rozdziale FAQ pojawiają się butle stalowe do gazów. Komisja odpowiada w rozdziale III. Tu nie powtarzamy tematu kontroli i monitoringu — omawiamy samą logikę odpowiedzi.

W skrócie

  • Wykaz PFAS z numerami CAS nie zostanie opublikowany; limity dotyczą wszystkich PFAS z definicji PPWR (rozdz. III pyt. 18).
  • PPWR nie przenosi swoich wartości granicznych PFAS do rozporządzeń 1935/2004 i 10/2011, REACH ani przepisów o TZO; Komisja oceni po art. 5 ust. 5 ewentualne nakładanie się reżimów (rozdz. III pyt. 15).
  • Komisja opisuje PFAS w PPWR jako maksymalne poziomy stężenia, a nie osobny zakaz w rozumieniu rozporządzeń sektorowych (rozdz. III pyt. 15).
  • Butle stalowe wielokrotnego napełniania do gazów mają wyjątek od limitu metali ciężkich z powodu ADR — to inna substancja niż PFAS (rozdz. III pyt. 21).

Co mówi Komisja Europejska

Wykaz PFAS objętych tym ograniczeniem nie zostanie opublikowany. Wartości graniczne mają zastosowanie do wszystkich PFAS objętych definicją zawartą w PPWR, które mogą znajdować się w opakowaniu lub je zanieczyszczać.

Komisja Europejska — pytania i odpowiedzi do PPWR, rozdz. III pyt. 18

Brak wykazu z numerami CAS: jak pytać dostawcę

Rozdz. III pyt. 18 zamyka nadzieję na listę „zakazanych” substancji, którą można by przeklikać z deklaracją dostawcy. Wykaz nie powstanie, bo wartości graniczne dotyczą wszystkich PFAS mieszczących się w definicji z PPWR — także tych, które trafiły do opakowania jako zanieczyszczenie. Z perspektywy zakładu oznacza to zmianę sposobu pytania. Zamiast „czy w materiale jest któraś z substancji z listy?”, pytasz: jaki jest poziom PFAS w materiale względem limitów?

Liczby limitów to 25 ppb dla pojedynczego związku i 250 ppb dla sumy związków oraz 50 ppm fluoru całkowitego jako wskaźnika. W praktyce od dostawcy żądasz więc raportu z akredytowanego laboratorium (PN-EN ISO/IEC 17025) z metodą wskazaną przy wyniku — LC-MS/MS i CIC/EOF lub oznaczenie według PN-EN 17681 — albo oświadczenia, że materiał spełnia limity. Szczegóły metod opisujemy w tekście o normie PN-EN 17681. Gdy dostawca odpowiada, że „nie dodajemy PFAS celowo”, to nie odpowiedź na pytanie o zanieczyszczenie, bo limity obejmują także nieumyślną obecność.

Limity z art. 5 PPWR i odpowiedź Komisji o braku wykazu.Zestaw kluczowych wartości.25 ppbpojedynczy związekPFAS250 ppbsuma związków PFAS50 ppmfluor całkowity(wskaźnik)0wykazów CAS dopobrania
Limity z art. 5 PPWR i odpowiedź Komisji o braku wykazu.

PPWR a przepisy o materiałach do kontaktu z żywnością

Rozdz. III pyt. 15 pyta, czy rozporządzenia (WE) nr 1935/2004, (UE) nr 10/2011, (UE) 2019/1021 o TZO i REACH zostaną zmienione przez odniesienie do PFAS z PPWR. Odpowiedź ma trzy elementy. Po pierwsze, Komisja wyjaśnia, że PPWR nie ustanawia zakazu, lecz określa maksymalne poziomy stężenia. Po drugie, nie przewidziano przeniesienia tych wartości do innych, „wertykalnych” przepisów. Po trzecie, na podstawie art. 5 ust. 5 Komisja przeprowadzi ocenę, czy ograniczenie PFAS w PPWR nie powinno być zmienione albo uchylone, jeśli okaże się, że nakłada się na ograniczenia lub zakazy z rozporządzenia o FCM, REACH lub TZO.

Dla producenta opakowań do żywności wniosek jest prosty: dziś stosujesz oba reżimy równolegle. Zgodność z rozporządzeniem 10/2011 dla tworzyw lub deklaracja zgodności dla FCM nie wystarcza do wykazania limitów PFAS z art. 5, a limity PFAS z PPWR nie zastępują wymogów sektorowych. Przeczytaj przy okazji tekst o PFAS w opakowaniach do żywności, gdzie omawiamy samą datę 12 sierpnia 2026 r. Wynik oceny Komisji z art. 5 ust. 5 jest na razie niewiadomą — nie opieraj na nim planów.

Butle stalowe wielokrotnego napełniania: wyjątek z innej bajki

W rozdz. III pyt. 21 (pytanie oznaczone jako nowe) Komisja odpowiada na kwestię z załącznika I: czy butle stalowe wielokrotnego napełniania do różnych rodzajów gazu muszą spełniać limit 100 mg/kg dla metali ciężkich z art. 5 ust. 4. To nie jest sprawa PFAS, tylko ołowiu — ale trafia do tego samego rozdziału, więc łatwo ją pomylić z tematem poprzednich akapitów.

Logika Komisji: transport gazów w takich butlach musi być zgodny z dyrektywą 2008/68/WE, która wdraża umowę ADR. ADR wymaga szczelnych naczyń ciśnieniowych i przez normy dopuszcza stopy miedziowo-cynkowo-ołowiowe z ołowiem w stężeniach znacznie wyższych niż limit PPWR. Dlatego ograniczenie z art. 5 ust. 4 nie ma być stosowane tam, gdzie elementy wymagane przez ADR nie pozostawiają technicznie wykonalnej alternatywy. Podstawa to art. 2 ust. 2 PPWR: przy kolizji z dyrektywą 2008/68/WE pierwszeństwo ma ta ostatnia.

Co z tego dla zwykłego producenta opakowań? Że wyjątek jest wąski — dotyczy elementów wymaganych przez ADR bez alternatywy, a nie wszystkich metalowych opakowań. Zobacz wiki o metalach ciężkich w opakowaniach.

Co z tym robi PPWRapka

W kroku 3 PPWRapki dla art. 5 podajesz wartości z raportów badań (metale ciężkie, PFAS, fluor całkowity) albo składasz oświadczenie bez ujawniania wartości na dokumencie. Raporty rejestrujesz z nazwą laboratorium, numerem i datą, a jeden raport przypinasz do wielu produktów z tej samej partii. Brakujące dane aplikacja oznacza jako „brak”, nigdy jako zero.

PPWRapka nie sprawdza zawartości według numerów CAS ani nie prowadzi takiego wykazu — Komisja go nie opublikuje, więc nie ma z czym porównywać. Nie ocenia też, czy dostawca spełnia przepisy o FCM; to dokumenty, które zbierasz i przechowujesz po swojej stronie. Wyjątek ADR dla butli nie jest osobną funkcją aplikacji.

PPWRapkaPPWRapkadla opakowań w Polsce

Sprawdź to na swoim opakowaniu

Załóż konto w PPWRapce, zarejestruj raport z laboratorium lub złóż oświadczenie o PFAS i zobacz, czego brakuje w dokumentacji.

  • 1. zakładasz konto
  • 2. opisujesz jedno opakowanie
  • 3. pobierasz Deklarację Zgodności w PDF

Cytat pochodzi z dokumentu Rozporządzenie w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR) — pytania i odpowiedzi Komisji Europejskiej (rozdz. III pyt. 18). Komentarz, wnioski praktyczne i opis działania aplikacji są nasze. Wiążący jest wyłącznie tekst rozporządzenia (UE) 2025/40.

Najczęstsze pytania

Czy dostawca może wskazać mi listę zakazanych PFAS?

Nie. Komisja stwierdza, że wykaz PFAS objętych ograniczeniem nie zostanie opublikowany, a limity dotyczą wszystkich PFAS z definicji PPWR (rozdz. III pyt. 18).

Czy zgodność z rozporządzeniem 10/2011 wystarcza do PPWR?

Nie. PPWR nie przenosi swoich wartości granicznych do rozporządzeń sektorowych, więc oba reżimy stosuje się równolegle, dopóki Komisja nie oceni ich nakładania się (rozdz. III pyt. 15).

Czy butle stalowe do gazów muszą spełnić limit metali ciężkich?

Nie tam, gdzie elementy wymagane przez ADR nie mają technicznie wykonalnej alternatywy; wynika to z pierwszeństwa dyrektywy 2008/68/WE (rozdz. III pyt. 21).

Źródła

ℹ️ Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny, nie stanowi porady prawnej. Wiążące są wyłącznie przepisy rozporządzenia (UE) 2025/40 oraz prawo krajowe. PPWRapka to narzędzie komercyjne, nie serwis administracji publicznej.