Udostępnianie na rynku w PPWR: rynek UE czy terytorium państwa, użytkownik końcowy, zakłady i rolnik

⏱ Aktualizacja: 2026-11-02 · źródło: rozporządzenie (UE) 2025/40 + Wytyczne KE C(2026) 3702

Słowo „rynek” znaczy w PPWR raz całą Unię, raz jedno państwo członkowskie. Od tego, którego znaczenia używa dany przepis, zależy, czy pytasz o deklarację zgodności, czy o rejestr EPR. Komisja porządkuje to w czterech odpowiedziach rozdziału II.

W skrócie

  • „Udostępnianie na rynku” (art. 3 pkt 9) i „wprowadzanie do obrotu” (pkt 10) dotyczą rynku UE; „udostępnianie na terytorium państwa członkowskiego” (pkt 11) to to samo, zawężone do jednego kraju, używane w przepisach o odpadach i EPR.
  • O statusie użytkownika końcowego decyduje sposób użycia produktu, nie status prawny odbiorcy; firma logistyczna rozpakowująca towar nie jest użytkownikiem końcowym.
  • Opakowanie przesyłane między własnymi zakładami podlega PPWR, jeśli samo go nie wytworzyłeś; własne, bez transakcji handlowej — nie (rozdz. II pyt. 13).
  • Rolnik nie ma ogólnego zwolnienia z EPR, a folia na belach siana staje się opakowaniem dopiero w chwili wprowadzenia bel do obrotu.

Co mówi Komisja Europejska

Definicje „udostępniania na rynku” (art. 3 pkt 9) i „wprowadzania do obrotu” (art. 3 pkt 10) odnoszą się do rynku unijnego. Definicje te mają zastosowanie w całym PPWR, co odzwierciedla harmonizację wymogów mających bezpośrednie zastosowanie do podmiotów gospodarczych.

Komisja Europejska — pytania i odpowiedzi do PPWR, rozdz. II pyt. 11

Dwa zakresy terytorialne jednego pojęcia

Pytanie 11 z rozdziału II dotyczy pozornej niespójności: dlaczego jedne przepisy mówią o udostępnianiu na rynku unijnym, a inne na terytorium państwa członkowskiego. Komisja odpowiada, że to dwa narzędzia do dwóch rodzajów obowiązków.

Wymogi, które PPWR kieruje bezpośrednio do podmiotów gospodarczych — art. 5–12, dokumentacja techniczna, deklaracja zgodności — działają na poziomie całego rynku unijnego i dlatego używają definicji z art. 3 pkt 9 i 10. Natomiast przepisy o gospodarowaniu odpadami, takie jak cele ograniczenia odpadów i recyklingu, selektywna zbiórka oraz rozszerzona odpowiedzialność producenta, są adresowane głównie do państw członkowskich. Żeby oddać ich zasięg terytorialny, rozporządzenie wprowadziło art. 3 pkt 11, „udostępnianie na terytorium państwa członkowskiego”. Definicja ma to samo znaczenie co udostępnianie na rynku, tyle że czynności ogranicza do jednego państwa.

W praktyce polskiego producenta oznacza to dwie osobne osie. Zgodność opakowania z PPWR oceniasz raz, na poziomie unijnym, i ta sama deklaracja służy Ci w każdym kraju, do którego sprzedajesz. Obowiązki EPR liczą się natomiast osobno dla każdego państwa, w którym opakowanie po raz pierwszy trafia do udostępnienia — o tej warstwie pisaliśmy w tekście opłata ROP i BDO.

Definicje z art. 3 PPWR.Zestaw kluczowych wartości.pkt 9udostępnianie narynku (UE)pkt 10wprowadzanie doobrotu (UE)pkt 11udostępnianie naterytorium państwaII pyt. 8, 11–13odpowiedzi Komisjiomawiane na stronie
Definicje z art. 3 PPWR.

Użytkownik końcowy czy dalsze udostępnienie

Odpowiedź na pytanie 12 jest ważna dla każdego, kto sprzedaje opakowane produkty hurtowi lub dystrybutorowi. Produkt uznaje się za udostępniony na rynku, gdy dostarczono go w celu dystrybucji, konsumpcji lub używania w ramach działalności handlowej. Użytkownik końcowy to konsument albo profesjonalny użytkownik końcowy, który nie udostępnia produktu dalej na rynku w postaci, w jakiej go otrzymał.

Komisja zaznacza, że rozstrzyga sposób wykorzystania, nie status prawny odbiorcy. Zakład produkcyjny kupujący surowiec w opakowaniu i zużywający go we własnym procesie jest użytkownikiem końcowym. Hurtownia, która odsprzedaje towar w niezmienionej postaci, nim nie jest.

OdbiorcaUżytkownik końcowy?
konsumenttak
zakład, który zużywa produkt we własnej produkcji i nie odsprzedaje go w niezmienionej postacitak, jako profesjonalny użytkownik końcowy
nabywca handlowy, który odsprzeda produkt opakowany w innym państwie członkowskimnie — to dalsze udostępnienie
przedsiębiorstwo logistyczne, które rozpakowuje, przepakowuje lub dzieli towarnie, nawet przy produktach przywożonych z państw trzecich

Producent opakowanego produktu powinien umieć ustalić, jak wynika z charakteru opakowania i wybranych kanałów sprzedaży i dystrybucji, czy odbiorcą docelowym jest użytkownik końcowy, czy nabywca handlowy odsprzedający dalej. Zapisz to przy kartotece odbiorcy, bo ta sama pozycja asortymentu może mieć odbiorców obu typów.

Opakowanie na przesyłki części między zakładami

Pytanie 13 dotyczy sytuacji znanej z przemysłu: części produktów jeżdżą między zakładami w celu wykończenia lub montażu. Czy opakowanie transportowe, w którym jadą, trzeba zgłaszać do PPWR?

Komisja cytuje definicje: wprowadzenie do obrotu to pierwsze udostępnienie opakowania, pustego lub z produktem, na rynku unijnym, a udostępnienie to każde dostarczenie w celu dystrybucji, konsumpcji lub używania w ramach działalności handlowej, odpłatnie lub nieodpłatnie. Opakowanie musi być zgodne z PPWR w chwili wprowadzenia do obrotu.

Granicę wyznacza więc źródło opakowania, nie miejsce użycia. Jeśli w firmie krążą zarówno skrzynie własnej produkcji, jak i kupowane palety czy pojemniki, sprawdź każdą grupę osobno i zapisz decyzję.

Opakowanie kupione ma wymagania, zanim je użyjeszKupując opakowanie transportowe na przesyłki między zakładami, zażądaj od dostawcy dokumentów zgodności z PPWR tak samo jak przy opakowaniu, które trafi do klienta. Komisja traktuje je jako wprowadzone do obrotu.

Rolnik jako producent w rozumieniu EPR

Pytanie 8 brzmi: czy rolnik jest producentem do celów obowiązków EPR. Komisja odpowiada, że zależy to od konkretnej sytuacji i że nie przewidziano ogólnego zwolnienia dla sektorów takich jak rolnictwo — wszystkie podmioty udostępniające opakowania po raz pierwszy na terytorium państwa członkowskiego muszą spełniać obowiązki EPR.

Wskazówka definicyjna: definicja producenta obejmuje opakowania stosowane w produkcji pierwotnej, czyli w produkcji, uprawie lub hodowli produktów pierwotnych, w tym przy zbiorach, dojeniu i produkcji zwierzęcej przed ubojem. Przykład Komisji dotyczy folii i taśm do bel siana. Materiał opakowaniowy uznaje się za udostępniony na rynku, a tym samym za opakowanie, dopiero gdy bele są wprowadzane do obrotu, a nie wtedy, gdy służy w gospodarstwie do produkcji.

Dla polskiego gospodarstwa lub spółdzielni, która sprzedaje produkty w opakowaniach, wniosek jest taki: pytanie nie brzmi „czy jesteśmy rolnikiem”, tylko „czy po raz pierwszy udostępniamy opakowanie na terytorium państwa”. To krajowa warstwa ROP i BDO, równoległa do PPWR i przez PPWR niezastępowana.

Co z tym robi PPWRapka

Aplikacja pracuje na poziomie dokumentu zgodności z PPWR, czyli Deklaracji Zgodności i Dokumentacji Technicznej dla opakowań, które wchodzą na rynek unijny. Rolę wybierasz w kroku 1: dostawca, wytwórca, importer albo dystrybutor. W katalogu odbiorców prowadzisz kartotekę kontrahentów i powiązania odbiorca–produkty, a deklarację wystawiasz dla konkretnego odbiorcy.

PPWRapka nie ocenia za Ciebie, czy dany odbiorca jest użytkownikiem końcowym, czy nabywcą handlowym, ani czy opakowanie na przesyłki między zakładami zostało wprowadzone do obrotu. To ocena po Twojej stronie, którą możesz odnotować przy odbiorcy. Aplikacja nie rejestruje też producentów w BDO i nie liczy EPR dla państw członkowskich; do oszacowania opłaty ROP służy osobny kalkulator opłaty ROP.

PPWRapkaPPWRapkadla opakowań w Polsce

Sprawdź to na swoim opakowaniu

Załóż konto w PPWRapce, dodaj odbiorców do katalogu i wystaw deklarację dla pierwszego z nich.

  • 1. zakładasz konto
  • 2. opisujesz jedno opakowanie
  • 3. pobierasz Deklarację Zgodności w PDF

Cytat pochodzi z dokumentu Rozporządzenie w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR) — pytania i odpowiedzi Komisji Europejskiej (rozdz. II pyt. 11). Komentarz, wnioski praktyczne i opis działania aplikacji są nasze. Wiążący jest wyłącznie tekst rozporządzenia (UE) 2025/40.

Najczęstsze pytania

Czy deklaracja zgodności z PPWR obowiązuje tylko w Polsce?

Nie. Wymogi z art. 5–12 działają na poziomie rynku unijnego (art. 3 pkt 9 i 10). Zgodność oceniasz raz, a język deklaracji dopasowujesz do państwa, do którego dostarczasz opakowane produkty.

Czy hurtownia jest użytkownikiem końcowym?

Nie, jeśli odsprzedaje produkt w niezmienionej postaci. Użytkownikiem końcowym jest ten, kto produkt zużywa lub używa i nie udostępnia go dalej na rynku (rozdz. II pyt. 12).

Czy opakowanie krążące między moimi dwoma zakładami podlega PPWR?

Jeśli sam je wytworzyłeś i nie było przedmiotem transakcji handlowej, nie. Jeżeli to opakowanie transportowe kupione od innego wytwórcy, podlega, bo uznaje się je za wprowadzone do obrotu (rozdz. II pyt. 13).

Czy rolnik jest zwolniony z EPR?

Nie ma ogólnego zwolnienia sektorowego. Komisja ocenia sytuację indywidualnie: liczy się to, czy rolnik po raz pierwszy udostępnia opakowania na terytorium państwa członkowskiego (rozdz. II pyt. 8).

Źródła

ℹ️ Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny, nie stanowi porady prawnej. Wiążące są wyłącznie przepisy rozporządzenia (UE) 2025/40 oraz prawo krajowe. PPWRapka to narzędzie komercyjne, nie serwis administracji publicznej.