PFAS w opakowaniach do żywności: jak Komisja chce egzekwować limity
⏱ Aktualizacja: 2026-10-19 · źródło: rozporządzenie (UE) 2025/40 + Wytyczne KE C(2026) 3702
Od 12 sierpnia 2026 r. obowiązują limity PFAS w opakowaniach do kontaktu z żywnością, a zharmonizowanej unijnej metodyki badań jeszcze nie ma. Komisja opisuje w FAQ, jak chce to pogodzić.
W skrócie
- Limity: 25 ppb dla pojedynczego związku, 250 ppb dla sumy, 50 ppm dla fluoru całkowitego — dla opakowań do kontaktu z żywnością od 12 sierpnia 2026 r.
- Ograniczenie nie odróżnia PFAS dodanych celowo od obecnych niecelowo; wartości dotyczą całej jednostki opakowaniowej razem z farbami, lakierami i klejami.
- Wykaz objętych PFAS z numerami CAS nie zostanie opublikowany.
- Komisja pracuje z EURL i laboratoriami krajowymi nad zharmonizowanym protokołem badań PFAS; punktem wyjścia jest analiza fluoru całkowitego.
Co mówi Komisja Europejska
Jak wyjaśniono w dokumencie Komisji zawierającym wytyczne, Komisja dąży do zapewnienia zharmonizowanego podejścia krajowych organów nadzoru rynku do egzekwowania wartości granicznych PFAS.
Komisja Europejska — pytania i odpowiedzi do PPWR, rozdz. III pyt. 19
Zobacz, jak to działa w PPWRapce
Art. 5 substancje — Artykuł piąty dotyczy substancji w opakowaniu: metali ciężkich i związków PFAS. Pierwsze pytanie: czy opakowanie ma kontakt z żywnością.
Cały odcinek: PPWR #3 — Przepisy art. 5–12 i raport badań (PFAS, metale) →
Co jest ustalone: zakres, jednostka, brak listy
Z odpowiedzi Komisji (rozdz. III pyt. 16–18) wynikają cztery twarde ustalenia. Po pierwsze, ograniczenie z art. 5 ust. 5 nie rozróżnia PFAS dodanych celowo i obecnych niecelowo — stosuje się do obu. Komisja dodaje, że wstępne analizy wykazały, że wartości graniczne w praktyce przekraczały tylko opakowania, do których PFAS dodano celowo. Po drugie, limity dotyczą jednostki opakowaniowej jako całości, w tym farb, lakierów, klejów i substancji klejących wprowadzanych do obrotu przez producenta wyrobu. Po trzecie, wykaz PFAS z numerami CAS nie zostanie opublikowany: limity obejmują wszystkie PFAS w rozumieniu definicji, które mogą się znajdować w opakowaniu lub je zanieczyszczać. Po czwarte, producent wyrobu odpowiada za dokumentację techniczną, która to wykaże.
| Parametr | Wartość | Gdzie dotyczy |
|---|---|---|
| Pojedynczy związek PFAS | 25 ppb | opakowania do kontaktu z żywnością |
| Suma PFAS | 250 ppb | opakowania do kontaktu z żywnością |
| Fluor całkowity (wskaźnik) | 50 ppm | opakowania do kontaktu z żywnością |
Metodyka: czego jeszcze nie ma i co jest w toku
Pytanie, które zadaje każdy dział jakości: jak to zmierzyć, skoro nie ma zharmonizowanej metody. Komisja odpowiada, że dąży do zharmonizowanego podejścia organów nadzoru rynku i pracuje z interesariuszami przemysłowymi, organizacjami społeczeństwa obywatelskiego oraz organami państw członkowskich nad protokołem badań PFAS w opakowaniach do kontaktu z żywnością, we współpracy z laboratorium referencyjnym UE ds. materiałów do kontaktu z żywnością (EURL) i siecią laboratoriów krajowych.
Punktem wyjścia egzekwowania wydaje się analiza fluoru całkowitego. Komisja wskazuje, że wiele laboratoriów komercyjnych i uczelnianych już ją oferuje, a następne zainwestują w zdolności badawcze. W naszej bazie metodami wskazanymi jako stosowane są LC-MS/MS oraz CIC/EOF, a normą dla oznaczania PFAS i fluoru całkowitego w opakowaniach PN-EN 17681 — to dobre punkty odniesienia przy zamawianiu badania (rozdz. III pyt. 20).
Co mieć w dokumentacji już teraz
Wybierz jedną ze ścieżek dla każdego opakowania do kontaktu z żywnością: raport z laboratorium (najlepiej akredytowanego, PN-EN ISO/IEC 17025) z wynikiem fluoru całkowitego i, jeśli potrzeba, PFAS; albo oświadczenie o niestosowaniu PFAS wraz z podstawą — specyfikacją surowców, farb i klejów. Dostawca ma obowiązek przekazać Ci informacje i dokumentację niezbędne do wykazania zgodności (art. 16). Zwróć uwagę na całość: raport samej tektury bez farb i lakieru nie obejmuje jednostki opakowaniowej, a to ona podlega limitom. Praktyczne wskazówki ma tekst jakie badanie na PFAS i fluor.
Co z tym robi PPWRapka
W PPWRapce trzy liczby PFAS wpisujesz z jednego raportu — albo wczytujesz raport, a Bielik odczytuje ołów, kadm, rtęć, chrom VI i PFAS ścisłym parserem, bez nadpisywania wartości wpisanych ręcznie. Jeżeli nie masz wyników, składasz oświadczenie o substancjach: dokument zawiera wtedy oświadczenie bez ujawniania wartości. Raport przypinasz do wielu produktów z tej samej płyty lub partii.
Aplikacja oznacza brak danej jako brak, nie jako zero, i podnosi go na listę luk. Nie rozstrzyga, czy metoda laboratoryjna była odpowiednia dla Twojego materiału ani czy wynik fluoru całkowitego wymaga dodatkowego badania PFAS — tę decyzję podejmuje producent wyrobu. Przy wdrożeniu pomagamy ułożyć rejestr raportów i zapytania do dostawców o farby i kleje.
Sprawdź to na swoim opakowaniu
Wczytaj raport PFAS do PPWRapki i zobacz, które produkty do żywności nadal czekają na dowód.
- 1. zakładasz konto
- 2. opisujesz jedno opakowanie
- 3. pobierasz Deklarację Zgodności w PDF
Cytat pochodzi z dokumentu Rozporządzenie w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR) — pytania i odpowiedzi Komisji Europejskiej (rozdz. III pyt. 19). Komentarz, wnioski praktyczne i opis działania aplikacji są nasze. Wiążący jest wyłącznie tekst rozporządzenia (UE) 2025/40.
Najczęstsze pytania
Czy limity PFAS dotyczą wszystkich opakowań?
Nie. Wartości graniczne PFAS z art. 5 ust. 5 dotyczą opakowań do kontaktu z żywnością; ogólny obowiązek minimalizacji SoC i limity czterech metali dotyczą wszystkich opakowań.
Czy będzie lista zakazanych związków z numerami CAS?
Nie. Komisja stwierdza, że wykaz nie zostanie opublikowany, a limity obejmują wszystkie PFAS w rozumieniu definicji.
Czy PFAS obecne niecelowo są wyłączone?
Nie. Ograniczenie stosuje się do PFAS dodanych celowo i obecnych niecelowo.
Co wystarczy zamiast badania?
Przy opakowaniach do żywności wiele firm składa oświadczenie o niestosowaniu PFAS wraz z podstawą w dokumentacji. Oświadczenie bez podstawy nie obroni deklaracji — zob. oświadczenie a badanie.
Źródła
- Rozporządzenie (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych — pełny tekst w EUR-Lex (Dz.U. UE)
- Komisja Europejska — Packaging and Packaging Waste Regulation (PPWR): Frequently Asked Questions (oficjalny dokument)
- Wytyczne Komisji Europejskiej C(2026) 3702 z 5 czerwca 2026 r. (kopia PDF)
- FAQ Komisji Europejskiej do PPWR, rozdz. III pyt. 16 — Czy ograniczenia dotyczące PFAS zawarte w art. 5 ust. 5 mają zastosowanie zarówno do PFAS dodanych celowo, jak i…
- FAQ Komisji Europejskiej do PPWR, rozdz. III pyt. 18 — Czy zostanie opublikowany wykaz PFAS objętych zakazem (wraz z numerami CAS umożliwiającymi identyfikację)?
- FAQ Komisji Europejskiej do PPWR, rozdz. III pyt. 19 — W jaki sposób będą egzekwowane wartości graniczne PFAS, skoro na poziomie UE nie ma zharmonizowanych metodyk…
- FAQ Komisji Europejskiej do PPWR, rozdz. III pyt. 20 — Skoro punktem wyjścia dla egzekwowania wartości granicznych PFAS wydaje się analiza fluoru całkowitego, jakie…
ℹ️ Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny, nie stanowi porady prawnej. Wiążące są wyłącznie przepisy rozporządzenia (UE) 2025/40 oraz prawo krajowe. PPWRapka to narzędzie komercyjne, nie serwis administracji publicznej.